Hakkaniye

Köyün adı, bağlı olduğu ilçe: HAKKANİYE, KANDIRA

 

Köyün etnik kökeni: Bulgaristan muhaciri/ Bulgaristan, Razgrad

 

Köyün kuruluş yılı: 1897

 

Köyün kısa tarihçesi: Osmanlı-Rus Savaşları sonrasında yaşanan göç dalgasıyla birlikte, Bulgaristan’ın Razgrad ilinden gelen göçmenlerin bir kısmının Hakkaniye bölgesine yerleşmesiyle yerleşim oluşmuştur.

 

Sözlü tarih çalışmalarında aktarıldığına göre, 93 Harbi sonrasında Razgrad’dan trenle gelen göçmenler ilk olarak Kocaeli’nin İzmit ilçesine bağlı Alikahya semtine ulaşmıştır. Ancak Alikahya’da yaygın olarak görülen sıtma hastalığı nedeniyle buradan ayrılarak Hakkaniye bölgesine gelmiş ve buraya yerleşmişlerdir. Yaklaşık 80 hane olarak gelen göçmenlerin bir kısmı ise Kandıra’da bulunan diğer bir göçmen yerleşimi olan Dalca’ya yönelmiştir. Yapılan sözlü tarih görüşmelerine göre, Hakkaniye’ye yerleşen göçmenlere Osmanlı Devleti tarafından arazi verilmemiş, göçmenler kendi imkânlarıyla toprak satın alarak yerleşimlerini oluşturmuştur.

 

Köyün yerleşimi (planı ve açıklamaları): Hakkaniye bölgesinin, göçmenlerin yerleştiği 19. yüzyılın başlarında ormanlık bir arazi olduğu, göçmenlerin kendi imkânlarıyla bu alanları açarak yerleşim oluşturdukları sözlü tarih çalışmaları sırasında aktarılmıştır. Ayrıca köyün kurulduğu bölgede daha önce farklı bir yerleşimin bulunmadığı anlaşılmaktadır.

 

Hakkaniye’nin yerleşim planı, geleneksel Bulgaristan göçmen yerleşimleriyle benzerlik göstermektedir. Göçmenler konutlarını iki ana mahalle etrafında, yan yana ve sıralı biçimde inşa etmiştir. Bu konutlar mahalle düzeninin dışına taşmadan, belirli bir düzen içerisinde gelişmiştir. Meydan çevresinde sıralı şekilde oluşan bu yerleşim sisteminde konutlar, sınırları belirli bahçeler içerisinde yer almaktadır.

 

Günümüzde eski konut ve yapıların büyük ölçüde korunamamış olmasına rağmen, bu sıralı yerleşim düzeni göçmen yerleşimleri arasında varlığını sürdürmektedir. Günümüzde Hakkaniye’de yaklaşık 113 hane bulunmasına rağmen, nüfusun büyük bir bölümünün Kocaeli merkezinde yaşadığı Hakkaniye muhtarı tarafından sözlü tarih çalışmaları sırasında aktarılan bir diğer bulgudur.

 

Köyde ilkokul bulunmadığı dönemlerde eğitim, Kaynarca’nın Çullar Mahallesi’nde görülmüş ve öğrenciler bu okula yürüyerek gitmiştir. Günümüzde ise köyde 1968 yılında yapılmış bir ilkokul binası bulunmaktadır. Köyde yapılan mezarlık tespitlerinde, eski mezar taşlarının dere taşlarından oluştuğu ve bu taşların düzensiz şekilde yerleştirildiği belirlenmiştir. Ayrıca Kocaeli merkezinde vefat eden kişilerin cenaze namazlarının kılınmasının ardından, Hakkaniye’de defnedilmeden önce köy mezarlığında da genellikle cenaze namazı kılındığı konuşmacılar tarafından aktarılmıştır. Geçmişte bugünkü caminin aynı konumunda tek katlı ahşap bir cami yapısı ve minaresinin olması sözlü tarih çalışmaları sırasında aktarılmıştır. Günümüzdeki betonarme cami ise 1977-1978 yılında yapılmıştır.

 

Günümüzde köy merkezinde sadece duvarı kalan çeşmenin geçmişte yalağının da bulunduğu sözlü tarih çalışmaları sırasında aktarılmıştır.
Köydeki mevcut eski köy evlerinden koordinatları ve iç mekân analizleri için sahiplerinden izin alınan 1 örnek evin tespiti yapılmış ve yeri haritada işaretlenmiştir.

 

Köyün öne çıkan sosyo-kültürel öğeleri: Hakkaniye, komşu Bulgaristan göçmeni Dalca köyü ile geçmişte iletişim içerisinde olmuş ve karşılıklı etkinlikler aracılığıyla bağlar kurmuştur.

Eski Köy Meydanı

Cami

Geçmişte konumunda tek katlı ahşaptan cami yapısı olan konum tespiti. Geçmişteki minare de cami gibi ahşap malzemeden olduğu sözlü tarih

Eski Çeşme Taşı

Günümüzde yalnızca duvarı kalan çeşme tespiti. Geçmişte köy merkezinde olan çeşmenin yalağının da bulunduğu saha çalışmaları sırasında elde edilen bulgulardandır.

Hak-1 (Eski Konut) (Hakkaniye)

Yaklaşık 50-60 yıllık olan eski konut tespiti.